DEFTER

Nevzat Kösoğlu (1940-2013); hukukçu, yazar, yayıncı ve siyasetçi kimlikleriyle 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren Türk fikir hayatı ve siyaset sahnesinde iz bırakmış çok yönlü bir aydındır. Erzurum (İspir) doğumlu olan Kösoğlu, Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) çatısı altında parlamento üyeliğinde bulunmuş, aynı zamanda Türk kültür ve düşünce dünyasına kazandırdığı kurumsal yayınlar ve telif eserlerle "Türk milliyetçiliği" düşüncesine özgün teorik katkılar sunmuştur. Bu makalede; Kösoğlu’nun hayatı, fikrî formasyonu, yayıncılık ve siyaset alanındaki faaliyetleri ile Türk-İslam sentezi ve medeniyet tasarımı üzerindeki teorik yaklaşımları akademik bir çerçevede incelenmektedir. Anahtar Kelimeler: Nevzat Kösoğlu, Türk Milliyetçiliği, Ötüken Neşriyat, MHP, Erzurum Milletvekili, Türk Kültürü, Medeniyet Tasarımı.

Bu makale, Türk düşünce tarihinin, sosyolojisinin ve siyasasının kurucu figürlerinden biri olan Ziya Gökalp’in (1876–1924) fikri mirasını, sosyolojik metodolojisini ve Osmanlı İmparatorluğu'ndan Türkiye Cumhuriyeti'ne geçiş sürecindeki rolünü incelemektedir. Gökalp’in Durkheimcı sosyolojiyi Osmanlı-Türk toplum yapısına uyarlama biçimi, "Halka Doğru" hareketi, kültür-medeniyet ayrımı ve "Türkleşmek, İslamlaşmak, Muasırlaşmak" formülasyonu akademik bir perspektifle ele alınmıştır.

Türkiye'nin terörle mücadelesi tarihinde sivilleri hedef alan birçok saldırı yaşanmıştır. Bunlardan biri de 25 Ekim 1993 tarihinde Erzurum'un Çat ilçesine bağlı Yavi beldesinde gerçekleşen Yavi Katliamı'dır. Bu olay, masum sivillerin doğrudan hedef alınması nedeniyle hem bölge halkının hem de Türkiye kamuoyunun hafızasına derin bir acı olarak kazınmıştır.

Türk kültür, düşünce ve akademik dünyasının özgün simalarından biri olan Durmuş Hocaoğlu; matematik, fizik, felsefe, sosyoloji ve siyaset bilimi gibi disiplinlerarası alanlarda ürettiği eserler ve yetkin analizleriyle tanınan bir Türk mütefekkirdir. Cumhuriyet dönemi Türk düşüncesinde medeniyet, devlet, Doğu-Batı sorunsalı, sekülerleşme, teknoloji ve milliyetçilik kavramlarını metodolojik bir yetkinlikle ele alan Hocaoğlu, geleneksel ile modern arasındaki tezatları eleştirel bir süzgeçten geçirmiştir. Aşağıda, Durmuş Hocaoğlu'nun hayatı, fikri kaynakları, metodolojisi ve temel paradigmalarını içeren akademik yapıda bir makale sunulmuştur.

Kemel Tokayev (1923-1986), 20. yüzyıl Kazak edebiyatının ve gazeteciliğinin önde gelen temsilcilerinden biridir. II. Dünya Savaşı gazisi olan Tokayev, savaştan sonra kaleme aldığı eserleriyle Kazak edebiyatında "polisiye ve dedektiflik" (detektiv) türünün kurucusu ve öncüsü olarak kabul edilir. Dönemin siyasi ve ideolojik atmosferini yansıtan metinleri, sürükleyici kurgusu ve insan psikolojisini işleyişiyle modern Kazak edebiyatında kendine özgü bir yer edinmiştir.