BUGÜN ŞEHİT OLANLAR — 1 KASIM
— Kasım 2026 sayısı —
DEFTER
**PROF. DR. ABDÜLKADİR DONUK’UN GENEL TÜRK TARİHİ VE DEVLET TEŞKİLATÇILIĞI ARAŞTIRMALARINDAKİ YERİ- Haytaoğlu Yunus Buğra YILMAZ**
Çağdaş Türk historiografisinde Genel Türk Tarihi ve Eski Türk devlet teşkilatı üzerine yapılan araştırmalar, XX. yüzyılın ikinci yarısında kurumlaşma ve metodolojik olgunlaşma devresine girmiştir. Bu ekolün önde gelen temsilcilerinden Prof. Dr. İbrahim Kafesoğlu’nun tedrisatından geçen Prof. Dr. Abdülkadir Donuk, bilhassa İslam öncesi ve müteakip dönem Türk devlet idaresi, askerî müesseseleri ve unvan terminolojisi alanında kıymetli eserler kaleme almıştır. Bu çalışmada Donuk’un biyografik seyri ve Türk tarihçiliğine sunduğu kuramsal katkılar incelenmiştir.
**MEMLÛK SULTANI EL-EŞREF KANSU EL-GAVRİ’NİN SİYASİ HAYATI VE MERCİDÂBIK MUHAREBESİ (1516) Haytaoğlu Yunus Buğra YILMAZ**
Bu makalede, Burcî Memlûk Hanedanı’nın son güçlü hükümdarlarından biri olan Sultan El-Eşref Kansu el-Gavri’nin saltanat dönemi, dış politikası ve Osmanlı İmparatorluğu ile yaşanan diplomatik/askeri krizlerin zirvesi olan Mercidâbık Muharebesi inceleme konusu yapılmıştır. Soruda belirtilen 24 Ağustos 1916 tarihi, tarihsel literatürde ve kroniklerde 24 Ağustos 1516 tarihine tekabül eden dizgi/takvim karışıklığından ibaret olup; makale söz konusu hükümdarın öldüğü 24 Ağustos 1516 tarihindeki Mercidâbık Meydan Muharebesi esas alınarak kaleme alınmıştır.
**ÇAĞDAŞ TÜRK ŞARKİYATÇILIĞINDA BİR MİMARİ: PROF. DR. KENAN DEMİRAYAK Haytaoğlu Yunus Buğra Yılmaz**
Prof. Dr. Kenan Demirayak, Türkiye’de Doğu Dilleri ve Edebiyatları—özelikle Arap Dili ve Edebiyatı—alanında gerçekleştirdiği metodolojik ve filolojik araştırmalarıyla tanınan yetkin bir akademisyendir [1]. Cumhuriyet dönemi Türk şarkiyatçılığının geleneksel metin inceleme yöntemiyle çağdaş filoloji kuramlarını harmanlayan çizgide önemli eserler vermiş, hem akademik eğitimi hem de yetiştirdiği akademisyenlerle alana yön vermiştir [2].
**TÜRK MİLLİYETÇİLİĞİNİN FİKİR VE YAZI İŞÇİSİ: ALTAN DELİORMAN’IN HAYATI, ESERLERİ VE TÜRKÇÜ MİLLİYETÇİLİK DÜŞÜNCESİNDEKİ YERİ - Haytaoğlu Yunus Buğra YILMAZ**
Altan Deliorman (1936-2012), 20. yüzyılın ikinci yarısından 21. yüzyılın başlarına kadar Türk milliyetçiliği hareketinin fikrî, matbuat ve teşkilat kademelerinde doğrudan yer almış önde gelen gazete ve fikir adamlarından biridir. Hüseyin Nihal Atsız’ın açtığı mektepten yetişen ve Atsız’ın "ruh mimarisini" bizzat özümseyen Deliorman; gazeteciliği, yayıncılığı, tarihî biyografileri ve Balkan Türklerinin çilesini konu edinen eserleriyle Türkçülük tarihine müstesna bir iz bırakmıştır. Bu makalede; Altan Deliorman’ın biyografisi, Hüseyin Nihal Atsız ile olan talebelik ve yoldaşlık hukuku, Komünizm ve Panslavizm mücadelesindeki yayıncılık faaliyetleri ve Türk dünyası merkezli tarih anlayışı Türkçü bir metodoloji ve akademik ilkelere bağlı kalınarak incelenmiştir.
**EBULFEZ ELÇİBEY: FİKİRLERİ, MÜCADELESİ VE TÜRK DÜNYASINDAKİ YERİ Haytaoğlu Yunus Buğra YILMAZ**
Bu makale, Bağımsız Azerbaycan’ın ikinci Cumhurbaşkanı ve Türk dünyasının önde gelen fikir ile devlet adamlarından biri olan Ebulfez Elçibey’in (1938–2000) hayatını, siyasi mücadelesini ve ideolojik duruşunu Türkçü bir bakış açısıyla ele almaktadır. Çalışmada, Elçibey’in Sovyetler Birliği dönemindeki rejim karşıtı ve Türk milliyetçisi faaliyetleri, Azerbaycan Halk Cephesi (AHC) liderliği, kısa süren cumhurbaşkanlığı döneminde hayata geçirdiği Türkçü reformlar ve "Bütöv Azerbaycan" (Bütün Azerbaycan) mefküresi akademik bir disiplin çerçevesinde ve kaynakça/dipnot desteğiyle incelenmiştir.